Journal of Community Health Research

en بررسی سواد زیست محیطی: مطالعه موردی آگاهی، نگرش و عملکرد مردم شهر یزد در سال 1396 Assessment of Environmental Literacy: A Case Study of Yazd Citizens’ Awareness, Attitudes, and Practices in 2017 بهداشت محیط Environmental Health پژوهشي Research مقدمه: با توجه به اهمیت محیط زیست و نقش اساسی آن در توسعه پایدار و نیز سواد زیست محیطی شهروندان، این مطالعه با هدف بررسی سطح سواد زیست محیطی مردم شهر یزد انجام شد. مواد و روش ها: در این مطالعه توصیفی-تحلیلی، حجم نمونه براساس فرمول کوکران، 410 نفر تعیین شد. ابزار گردآوری داده‌ها، پرسشنامه محقق ساخته ای بود که در آن سؤالاتی در رابطه با مشخصات دموگرافیک و میزان آگاهی، نگرش و عملکرد نسبت به مسائل زیست محیطی مانند آلودگی هوا، مدیریت پسماند، و ... مورد بررسی قرار گرفت. روایی صوری  پرسشنامه توسط 10 فرد خبره از اعضای هیئت علمی مورد بررسی و پایایی آن با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ 93/0 مورد تأیید قرار گرفت. داده‌ها پس از جمع آوری با استفاده از نرم افزار آماری SPSS نسخه 22 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. در این مطالعه سطح معنی داری 05/0 در نظر گرفته شد. یافته ها: نمره آگاهی با متغیرهای سن، سطح تحصیلات و وضعیت اشتغال از نظر آماری دارای رابطه معنیداری بود (05/0p<).  نگرش تنها با متغیر وضعیت اشتغال ارتباط معنی داری را نشان داد (004/0= p). ارتباط نمره عملکرد نیز با متغیرهای سن، وضعیت تأهل و منطقه محل سکونت از نظر آماری معنی دار بود (05/0p<). بین سن، میزان درآمد و سطوح آگاهی نیز ارتباط معنی دار بود اما با سطوح نگرش ارتباط معنی داری یافت نشد (05/0<p).  ارتباط معنی داری بین جنسیت، سطح تحصیلات، وضعیت تأهل، محل سکونت و سطوح آگاهی و نگرش مشاهده نشد (05/0<p). بین نمرات آگاهی، نگرش و عملکرد همبستگی مثبت و قوی وجود داشت (28/0 ≥ r ≥ 323/0 001/0 p<). نتیجه گیری: اگرچه آگاهی شهروندان یزدی در مورد برخی از مسائل زیست محیطی پایین به نظر می رسد، اما بطور کلی آگاهی مردم یزد در این زمینه به ویژه در رابطه با مسائل بهداشتی ناشی از آلودگی هوا مناسب بود. با توجه به اهمیت نقش عوامل زیست محیطی، لازم است پژوهش های مختلفی جهت شناسائی و کنترل این عوامل به منظور  یافتن راهکارهای  مناسب اجرایی انجام شود. Introduction: With regard to the importance of the environment in sustainable development along with environmental literacy among citizens, the present study aimed to assess the levels of environmental literacy among citizens residing in the city of Yazd, Iran.  Methods: In this descriptive--analytical study, the sample size was determined based on the Cochran formula of 410 individuals. The data selection tool was also a researcher-made questionnaire comprised of items on demographic characteristics information as well as levels of awareness, attitudes, and practices concerning the environment such as air pollution, waste management, etc. Face validity verified by 10 qualified individuals as the faculty members and Reliability was confirmed by Cronbach’s alpha coefficient of 0.93. The collected data was analyzed using the SPSS 22. In this study, significance level was considered as 0.05. Results: awareness score was statistically significant in terms of age, level of education, and employment status (p<0.05). However, attitudes were only in a significant relationship with employment status (p=0.004). The relationship between practice score was also statistically significant with regard to age, marital status, and area of residence (p<0.05). A significant relationship was further observed between age and level of income and level of awareness, but there was no significant relationship considering attitudes (p>0.05). Moreover, a positive correlation was found between awareness, attitude, and practice scores (0.323≥ r ≥0.28, p<0.001). Conclusion: Although awareness among Yazd citizens on some environmental issues was at low levels, in general, their awareness specifically regarding health issues stemming from air pollution was proper. In view of the importance of environmental factors, it is necessary to conduct various research studies to identify and control these factors and find proper solutions. سواد زیست محیطی, آگاهی, نگرش, عملکرد, یزد Environmental Literacy, Awareness, Attitude, practices, Yazd 149 158 http://jhr.ssu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1609-1&slc_lang=en&sid=1 Hamideh Mihanpour حمیده میهن پور 0000-0002-3886-6323 No 1. Genetic and Environmental Adventures Research Center, School of Abarkouh Paramedicine, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran مرکز تحقیقات ژنتیک و مخاطرات محیطی، دانشکده پیراپزشکی ابرکوه، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران Maryam Khashij مریم خشیج 0000-0003-0394-8369 No 2. Environmental Science and Technology Research Center, Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran مرکز تحقیقات علوم و فناوری های محیط زیست، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران Zahra Shamsizadeh زهرا شمسی زاده 0000-0002-3055-2995 No Environmental Science and Technology Research Center, Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran مرکز تحقیقات علوم و فناوری های محیط زیست، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران Maryam Gholami مریم غلامی 0000-0001-7310-8600 No Environmental Science and Technology Research Center, Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran مرکز تحقیقات علوم و فناوری های محیط زیست، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران Aliasghar Ebrahimi علی اصغر ابراهیمی 0000-0001-8542-5291 Yes Environmental Science and Technology Research Center, Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran مرکز تحقیقات علوم و فناوری های محیط زیست، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران Hassan Rezaeipandari حسن رضایی پندری No 3. Department of Gerontology, School of Health Sciences, Tabriz University of Medical Sciences, Tabriz, Iran گروه سالمندشناسی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران Roya Malekahmadi رویا ملک احمدی 0000-0002-8608-7690 No Environmental Science and Technology Research Center, Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran مرکز تحقیقات علوم و فناوری های محیط زیست، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران Ala Arsham آلا آرشام 0000-0002-8453-8822 No Environmental Science and Technology Research Center, Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran مرکز تحقیقات علوم و فناوری های محیط زیست، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران Fatemeh Parizan فاطمه پریزن 0000-0001-6157-5973 No Environmental Science and Technology Research Center, Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iran مرکز تحقیقات علوم و فناوری های محیط زیست، گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران Vahid Jafari وحید جعفری jafarivahid94@gmail.com No 4. Department of Environmental Engineering, Faculty of Natural Resources and the Environment, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran گروه مهندسی محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران